ธรรมทัศน์จากคำสอนหลวงพ่อเทียน

คำสอน / ธรรมทัศน์ / ตอนที่ 270

ธรรมะไม่ได้อยู่แค่ในคำจำ

วันที่ต้นฉบับ: 2023-04-03 · จากชุดคำสอนหลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ

ภาพคำสอนหลวงพ่อเทียน ลำดับ 270

ธรรมะไม่ได้อยู่แค่ในคำจำ

แต่อยู่ที่จิตที่รู้ทันตัวเอง

เมื่อหลวงพ่อพูดเรื่องอาบัติปาราชิก ท่านไม่ได้ชวนให้เรามัวอยู่กับถ้อยคำของตำรา แต่ชวนให้หันกลับมาดูว่า ใจของเรากำลังอยู่กับอะไร

เสพเมถุน ถ้ามองเพียงรูปคำ ก็อาจคิดถึงเรื่องเพศตรงข้าม แต่เมื่อมองให้ลึกลงไป หลวงพ่อชี้ให้เห็นความจริงอีกชั้น

คือใจที่อยู่กับความคิดโง่ ๆ อยู่กับอวิชชา อยู่กับความไม่รู้ตัว

ถ้าใจเผลอไปอยู่กับความคิดแบบนั้น ก็เหมือนกำลังเสพเมถุนอยู่ในใจ

จึงไม่ใช่แค่ห้ามการกระทำภายนอก แต่ให้เห็นการเคลื่อนไหวของใจ เห็นทันความคิดที่พาไป เห็นทันความหลงที่แฝงอยู่

ลักของเขา ถ้าเห็นเพียงภายนอก ก็อาจคิดถึงทรัพย์สินเงินทอง แต่หลวงพ่อเตือนให้ระวังอีกแบบหนึ่ง

อย่าไปจำคำพูดของผู้อื่นมาเว้า อย่าเอาของของคนอื่นมาพูดโดยไม่รู้จริง

เพราะถ้าจำมาเฉย ๆ แต่ไม่เห็นด้วยตนเอง ก็ยังเป็นเพียงการถือของคนอื่นไว้ในใจ

ฆ่าสัตว์ ถ้ามองให้ตรงตามคำสอนของท่าน ก็ไม่ใช่เพียงการฆ่ารูปกายเท่านั้น

แต่หมายถึงการฆ่าความสามารถของตนเอง ฆ่าความรู้สึกตัวของตนเอง ปล่อยให้ชีวิตเป็นหมัน ไม่งอกงามในธรรม

คนเราทุกคนมีความสามารถ แต่ถ้าไม่ทำ ถ้าไม่รู้ทัน สิ่งนั้นก็ไม่เกิดผล

พูดอุตริมนุสธรรม คือการพูดอวดสิ่งที่ตนไม่มีจริง เรื่องนี้หลวงพ่อชี้ตรงไปที่ใจคนธรรมดา

เมื่อฟังความจริงแล้วไม่พอใจ กลับโกรธ กลับเคียด กลับต่อต้าน

นั่นเองคือสิ่งที่ต้องรู้ทัน เพราะชื่อว่าคน ก็มีหลายอย่างอยู่ในใจ ต้องคัดหา ต้องเลือกหา ต้องดูให้เห็นว่าอะไรจริง อะไรหลง

จิตใจของเรานั้น เปลี่ยนจากสภาพหนึ่งไปอีกสภาพหนึ่งได้ ไม่ใช่เห็นครั้งเดียวแล้วจบ ต้องดูซ้ำ ต้องดูต่อเนื่อง ต้องรู้ให้ทันหลายครั้ง

ถึงครั้งที่สาม จึงจะเริ่มเห็นชัด เมื่อจิตยังไม่เป็นอย่างนั้น ก็ยังรู้ไม่ทัน

เพราะฉะนั้น ทางของหลวงพ่อเทียน ไม่ใช่ทางของการจำให้มาก แต่เป็นทางของการปฏิบัติให้ตรง

เมื่อความรู้สึกตัวรวมกัน เมื่อนั้นเหมือนทุกอย่างหยุดงาน ไม่ใช่ตาย แต่คือหยุดการปรุง หยุดการวิ่งของใจ หยุดความวุ่นวายที่ผลักดันกันอยู่

เมื่อหยุดงาน ก็ไม่เดือดร้อน ไม่เป็นทุกข์

จตุตถฌานจึงไม่ใช่เรื่องไกล แต่เป็นความสงบที่เกิดเมื่อใจรวม และรู้ทันจนปล่อยวางการทำงานของความหลงได้

ส่วนปัญจมฌาน คือภาวะที่ไม่มีทุกข์ เพราะเมื่อสิ่งนั้นหยุดงาน สิ่งนี้ก็ไม่ต้องรับภาระต่อ

หลวงพ่อย้ำเสมอว่า ปฏิจจสมุปบาทไม่ใช่เรื่องไว้ท่อง แต่เป็นเรื่องที่ต้องรู้ตรงในชีวิตจริง

อวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร สังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณ แล้วเรื่องราวต่าง ๆ ก็ไหลไป เป็นโสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาส

แต่ถ้าเราเห็นต้นทาง เห็นอวิชชา เห็นการปรุง เห็นการเกิดของความคิด เห็นทันตั้งแต่ต้น เรื่องทั้งหมดก็คลายลง

ตำรานั้นดี ถ้ารู้ไว้เพื่อเกื้อหนุนการปฏิบัติ

แต่ถ้าจำตำราโดยไม่รู้ตัว ก็เหมือนมอดกินหนังสือ มอดกัดไม้ คือมีแต่ร่องรอย ไม่มีความเข้าใจจริง

หลวงพ่อจึงสอนให้กลับมาที่การรู้ตรง รู้ที่กาย รู้ที่ใจ รู้การเคลื่อนไหวของตัวเอง

ทำไป ดูไป รู้ไป

เมื่อรู้จริง คำสอนก็ไม่ใช่ของไกล แต่กลายเป็นชีวิตที่กำลังตื่นอยู่เดี๋ยวนี้

#หลวงพ่อเทียน #ความรู้สึกตัว #DhammaMahasati

Minimal Quote

อย่าอยู่กับความคิดอันโง่ ๆ จตุตถฌานคือหยุดงาน แล้วใจจึงไม่ทุกข์

อ่านคำสอนต้นทาง ตอนที่ 270