ธรรมทัศน์จากคำสอนหลวงพ่อเทียน

คำสอน / ธรรมทัศน์ / ตอนที่ 269

ความสงบ ไม่ใช่ที่หมายสุดท้าย

วันที่ต้นฉบับ: 2023-04-02 · จากชุดคำสอนหลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ

ภาพคำสอนหลวงพ่อเทียน ลำดับ 269

ความสงบ ไม่ใช่ที่หมายสุดท้าย

บางครั้งใจเราก็เผลอ ไปติดความนิ่ง ไปติดความเงียบ ไปติดความไม่ไหวติง

เหมือนคิดว่า ถ้าใจแข็งอยู่แบบนั้น นั่นแหละถูกต้องแล้ว

แต่ความสงบที่ยังมีความยึด ยังเป็นเพียงที่พัก ยังไม่ใช่ทางดับทุกข์

หลวงพ่อเทียนจึงชี้ให้เห็นว่า สมาธิใช้กำจัดกิเลสอย่างกลางได้

อย่างกลาง คือความติดความสงบ ความติดความนิ่ง ความติดตัวแข็ง

เมื่อจับลมหายใจ แล้วลมหายใจละเอียดเข้าไป ถ้าไม่รู้เท่าทัน ใจก็อาจหลงต้นหลงปลาย หลงเข้าไปจนคิดว่าได้ฌาน

แต่แท้จริงอาจเป็นเพียงความหลง ที่ดูสงบเท่านั้นเอง

ตรงนี้ สมาธิยังช่วยได้ ช่วยให้เห็น ช่วยให้รู้ ช่วยให้ไม่เผลอไปหลงกับความสงบ

ต่อจากนั้น สิ่งที่ละเอียดกว่าจึงต้องอาศัยปัญญา

ปัญญาเห็นกิเลสอย่างละเอียด เห็นกามาสวะ เห็นภวาสวะ เห็นอวิชชาสวะ

กาม ภพ อวิชชา

สิ่งเหล่านี้ ไม่ใช่แค่เรื่องนอกตัว แต่เป็นเหตุให้จิตยังเวียนอยู่ ยังผูกอยู่ ยังไม่พ้น

จึงต้องค่อย ๆ เข้าใจ ค่อย ๆ รู้ ค่อย ๆ เห็นตามจริง

ศีลก็ทำหน้าที่ของศีล จิตก็ทำหน้าที่ของจิต ปัญญาก็ทำหน้าที่ของปัญญา

เมื่อถึงจุดหนึ่ง จิตกับสติปัญญาจะรวมตัวกัน สิ่งทั้งหลายจะปรากฏขึ้นเอง ไม่ต้องไปแต่ง ไม่ต้องไปบังคับ

เห็นอยู่ เข้าใจอยู่ สัมผัสอยู่

นี่แหละทางรู้ตรง

ฌานจึงไม่ใช่แค่การนิ่ง แต่คือการเข้าไปเห็น เข้าไปรู้ เข้าไปสัมผัสสิ่งนั้นจริง ๆ

เหมือนแมวกับหนู ไม่ใช่แค่จ้องเฉย ๆ แต่ทันทีที่หนูเคลื่อนไหว แมวก็รู้ทัน จับทัน ไม่ปล่อยให้หลุดไป

ศีลแท้ ๆ คือความรู้ตัวที่คอยดู คอยเห็น คอยจับอาการของใจ ไม่ให้เผลอไปตามกิเลส

เมื่อรู้แบบนี้ ความสงบก็ไม่ใช่ที่ให้หลง แต่เป็นที่ให้เห็น

และเมื่อเห็นตามจริง ใจก็ค่อย ๆ หลุดจากการยึด หลุดจากความหลง หลุดจากสิ่งที่เคยคิดว่าถูก

เหลือเพียงการรู้ การเห็น การอยู่กับความจริงอย่างตรงไปตรงมา

#หลวงพ่อเทียน #ความรู้สึกตัว #DhammaMahasati

Minimal Quote

สมาธิไม่ใช่ตัวแข็ง ปัญญาเห็นกิเลสจึงพ้นทุกข์

อ่านคำสอนต้นทาง ตอนที่ 269