ธรรมทัศน์จากคำสอนหลวงพ่อเทียน

คำสอน / ธรรมทัศน์ / ตอนที่ 307

ความสงบ อยู่ที่จิตที่ไม่ยึด

วันที่ต้นฉบับ: 2023-05-11 · จากชุดคำสอนหลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ

ภาพคำสอนหลวงพ่อเทียน ลำดับ 307

ความสงบ อยู่ที่จิตที่ไม่ยึด

เมื่อใจสบาย ไม่จับ ไม่ถือ ไม่ดึง ไม่ผลัก

ตรงนั้นแหละ ท่านเรียกว่า สันติ คือความสงบ

ความสงบไม่ได้ไกล ไม่ได้ซ่อนอยู่ที่อื่น ไม่ได้ต้องไปแสวงหานอกตัว

อยู่ที่เรานี่เอง อยู่ที่ใจที่รู้ตัว อยู่ที่ใจที่วางได้

อุเบกขา ก็ไม่ใช่ความเฉยแบบเย็นชา แต่เป็นลักษณะของจิต ที่ไม่ยึดมั่นถือมั่น

เมื่อใจเผลอไปยึด นั่นไม่ใช่ใจแท้ของเรา ท่านเรียกว่า กิเลส เพราะรู้ไม่เท่าทัน

คนเราจึงเหมือนกันหมด แต่ไม่เข้าใจกัน พูดให้ฟังแล้วก็ยังไม่เห็น ก็เพราะยังไม่รู้จริง

เห็นใครทำผิด อย่าเพิ่งไปโกรธเขา อย่าเพิ่งไปจับผิดเขา

ให้สงสารเขาก่อน เพราะเขาไม่รู้

ถ้าเขารู้ เขาก็ไม่ทำ

คนที่เดินตกบันได ไม่ได้อยากตก แต่เพราะไม่รู้ จึงตกแล้วเจ็บ

คนที่เขียนผิด ก็ไม่ได้ตั้งใจจะผิด แต่เพราะคิดว่าถูก จึงเขียนไป

คนที่โกรธขึ้นมา ก็น่าสงสาร เพราะเขายังไม่รู้ทุกข์ของตนเอง

พระพุทธเจ้าจึงสอนให้เรา อย่าเป็นทุกข์กับคน ให้ใจเราสบายก่อน

เห็นเขาทำผิด ก็พูดด้วยใจเมตตา เตือนเขาได้ แต่ไม่ต้องตอกเขา

วันนี้คนจำนวนมาก พอเห็นผิด ก็มักจับผิด

แต่ถ้าเราเห็นว่า เขาไม่รู้ ใจเราจะอ่อนลง และพูดได้ตรงกว่าเดิม

ความสงบ ไม่ได้หมายถึงแค่การนั่งหลับตา

ถ้าหลับตาเพื่อเอาสงบอย่างเดียว แล้วใครจะทำงาน ใครจะทำมาหากิน

ถ้าไก่ขึ้นไปขี้ในบ้าน เราต้องลืมตาเห็น แล้วไล่มันไป

นี่ก็เป็นความสงบเหมือนกัน เป็นความสงบที่รู้แจ้ง ไม่ใช่สงบที่หลับหนี

ความสงบมีสองแบบ

แบบหนึ่ง สงบโดยยังไม่เห็นแจ้ง เป็นอุบายให้จิตนิ่ง ให้ใจพัก

อีกแบบหนึ่ง สงบเพราะเห็นตามจริง เห็นจิต เห็นกาย เห็นความคิดตามเป็นจริง ไม่หลงไปกับมัน

แบบนี้แหละ ท่านเรียกว่าวิปัสสนา คือความสงบที่มีปัญญา

จิตใจของเรานี่เอง ที่ต้องค่อย ๆ เห็น ค่อย ๆ รู้ ค่อย ๆ พัฒนาขึ้นไป

จากคนธรรมดา ไปสู่ผู้รู้ ไปสู่ผู้ตื่น ไปสู่ผู้ที่เป็นสาวกของพระพุทธเจ้า

พระพุทธเจ้า ก็ไม่ใช่ใครอื่น ท่านคือคนธรรมดา ที่รู้แจ้งเห็นจริง

ท่านสอนให้เรากลับมาดูใจตนเอง ไม่ต้องไปวอนเอาจากที่ไกล ไม่ต้องฝากชีวิตไว้กับใคร

อักขาตาโร ตถาคตา ตถาคตเป็นเพียงผู้แนะแนว

การปฏิบัติ เป็นหน้าที่ของเราเอง

ตนนั่นแหละ เป็นที่พึ่งของตน พึ่งคนอื่นแทนกันไม่ได้

แม้หลวงพ่อก็เพียงบอกทาง ให้เรารู้จักรู้ตัว รู้จักสังเกตใจ รู้จักยกมือ กำมือ เหยียดมือ ให้รู้สึกตัว เพื่อวางความคิดที่กำลังพาเราไหลไป

ถ้าปล่อยให้ความคิดพาไป มันก็คิดไม่หยุด ไม่รู้จบ

แต่ถ้ารู้ตัวทัน ใจจะกลับมาอยู่กับปัจจุบัน กลับมาอยู่กับกาย กลับมาอยู่กับสิ่งที่กำลังเป็น

แม้กำลังเขียนหนังสือ กำลังนอน กำลังเดิน ถ้าความคิดเกิดขึ้น ให้รู้

รู้แล้ววางได้ ใจจึงไม่ฟุ้ง

คนอ่านหนังสือ ถ้าใจฟุ้ง ก็จำไม่ค่อยได้

ถ้าง่วง แล้วยังฝืนอ่าน ก็เสียทั้งการอ่าน เสียทั้งการพัก

บางที นอนสักสองนาที ห้านาที ให้มันสนิท แล้วค่อยกลับมา

ใจที่พักพอ ใจที่รู้ตัว ย่อมทำสิ่งต่าง ๆ ได้ดีขึ้น

บทเรียนทั้งหมดนี้ ไม่ไกลจากเราเลย

อยู่ที่การหันกลับมารู้ รู้กาย รู้ใจ รู้ความคิด รู้ความยึด แล้วค่อย ๆ วาง

เมื่อใจไม่ยึด ใจก็สบาย

เมื่อใจสบาย นั่นแหละ ความสงบอยู่ตรงนี้เอง

#หลวงพ่อเทียน #ความรู้สึกตัว #DhammaMahasati

Minimal Quote

ความสงบอยู่ที่จิตที่ไม่ยึดไม่ถือ รู้จิตของตนเอง นั่นแหละทางพ้นทุกข์

อ่านคำสอนต้นทาง ตอนที่ 307